Northrop Grumman đưa ra UAV cảm tử phản lực Lumberjack, nhắm vào bài toán chi phí hỏa lực tầm xa
Northrop Grumman vừa công khai mẫu UAV cảm tử phản lực tầm trung Lumberjack với giá dự kiến chỉ bằng một phần nhỏ so với tên lửa cùng tầm bắn. Mẫu khí tài này được giới thiệu tại một triển lãm quốc phòng hàng hải ở Washington, trong bối cảnh quân đội Mỹ ngày càng chịu sức ép phải tìm phương án tấn công tầm xa rẻ hơn, sản xuất nhanh hơn và triển khai với số lượng lớn hơn. Theo thông tin được công bố, đây là UAV thuộc nhóm 3, mang tải trọng tương đương bom dẫn đường GBU-39 lớp 250 pound, có thể bay xa vài trăm dặm hoặc lượn trên khu vực tác chiến trong khoảng hai giờ. Cấu hình này đặt Lumberjack vào khoảng giữa tên lửa hành trình đắt đỏ và các UAV cảm tử tốc độ thấp vốn rẻ hơn nhưng thường dễ bị đánh chặn hơn.
Chương trình đã bước vào thử nghiệm từ năm 2024 với sự phối hợp của Văn phòng Thứ trưởng Quốc phòng Mỹ phụ trách Nghiên cứu và Kỹ thuật. Northrop Grumman cho biết Lumberjack là nền tảng dùng một lần, có thể mang nhiều loại đầu đạn con hoặc tải trọng tác chiến điện tử phi sát thương. Hệ thống được thiết kế để hoạt động hoàn toàn tự động, nhưng cũng hỗ trợ cơ chế điều khiển có người trong vòng lặp thông qua liên kết dữ liệu hai chiều khi nhiệm vụ yêu cầu giám sát sát sao hơn trước khi công kích. Đây là điểm quan trọng, bởi trong môi trường chiến trường hiện đại, nhu cầu chuyển đổi nhanh giữa chế độ tự hành, trinh sát, gây nhiễu và tấn công chính xác đang ngày càng lớn. Nếu đạt được đúng mức giá đề xuất từ 75.000 đến 100.000 USD cho mỗi lần sử dụng, Lumberjack có thể trở thành một lựa chọn đáng chú ý trong nhóm vũ khí tấn công tầm xa giá thấp mà Lầu Năm Góc đang theo đuổi.
Về cách triển khai, Northrop Grumman cho biết UAV này đã hỗ trợ phóng từ bệ khí nén dã chiến đặt trên mặt đất và từ ray điện lắp trên tàu. Một cấu hình phóng từ trên không cũng đang được phát triển để phục vụ nhu cầu của các cơ quan chính phủ, với khả năng tích hợp cho cả tiêm kích tốc độ cao lẫn máy bay chậm hơn. Mẫu trưng bày cho thấy thân máy bay ngắn, tiết diện vuông vức, hai cánh gập mở trên lưng, hai cánh đuôi nhỏ nghiêng xuống gần ống xả động cơ và cảm biến cố định dưới mũi. Tên gọi Lumberjack cũng làm dấy lên khả năng nền tảng này được tối ưu để mang bom lượn cỡ nhỏ Hatchet do chính Northrop phát triển. Loại bom nặng khoảng 6 pound này có thể gập cánh, tích hợp nhiều tùy chọn dẫn đường như laser và GPS, và theo giới thiệu của công ty, một UAV nhóm 3 có thể mang bốn quả. Nếu tích hợp theo hướng đó, một chiếc Lumberjack có thể tấn công nhiều mục tiêu điểm trong cùng một phi vụ thay vì chỉ tạo ra một hiệu ứng duy nhất như tên lửa thông thường.
Sự xuất hiện của Lumberjack phản ánh rõ áp lực mà chiến tranh cường độ cao đang đặt lên kho dự trữ đạn chính xác. Thực tế tại Ukraine và mức tiêu thụ đạn dược của hải quân Mỹ ở Biển Đỏ đã cho thấy các loại tên lửa dẫn đường đắt tiền có thể bị bào mòn rất nhanh nếu xung đột kéo dài. Trong bối cảnh đó, những nền tảng kiểu UAV cảm tử mang đến ba lợi thế lớn: giá thành thấp hơn, tốc độ sản xuất cao hơn và gánh nặng hậu cần nhỏ hơn so với tên lửa hành trình hay tên lửa đạn đạo tấn công đất liền. Nếu mức giá Northrop đưa ra là khả thi, chi phí cho một tên lửa tấn công chính xác tầm xa hiện đại có thể đổi lấy hàng chục chiếc Lumberjack. Dĩ nhiên, đánh đổi vẫn tồn tại. So với tên lửa hành trình cận âm, UAV cảm tử thường cho đối phương nhiều thời gian cảnh báo hơn, dễ bị phát hiện và dễ bị đánh chặn hơn, nhất là khi tấn công các mục tiêu nhạy thời gian. Nhưng khả năng bay chờ trên không lại mở ra cách dùng khác: bám khu vực, đợi mục tiêu xuất hiện, làm nhiệm vụ trinh sát, gây nhiễu hoặc tung đòn đánh ngay khi có dữ liệu mục tiêu mới.
Tác động lớn nhất của Lumberjack có thể nằm ở bài toán “vũ khí vừa túi tiền” cho các nhiệm vụ mà tên lửa đắt tiền là quá mức cần thiết. Với hải quân Mỹ, năng lực tấn công đất liền tầm xa trên tàu mặt nước hiện vẫn dựa nhiều vào Tomahawk, loại tên lửa có giá hơn 2 triệu USD một quả và phù hợp cho các mục tiêu quan trọng, khoảng cách rất xa. Nhưng trong những kịch bản như truy diệt xuồng vũ trang nhỏ, xe phóng tên lửa phân tán hoặc mục tiêu mặt đất giá trị thấp hơn, một phương án rẻ hơn và triển khai hàng loạt sẽ thực tế hơn nhiều. Northrop Grumman cũng nhấn mạnh khả năng để các kíp chiến đấu trên bộ phóng Lumberjack từ các căn cứ tiền phương đơn giản, kể cả trên các đảo xa, với ít nhân lực và ít yêu cầu hậu cần. Nếu giành được đơn hàng, Lumberjack có thể trở thành minh chứng cho nỗ lực của ngành công nghiệp quốc phòng Mỹ trong việc thích nghi với thời kỳ chiến tranh UAV, nơi chi phí trên mỗi đòn đánh ngày càng quan trọng không kém tầm bắn hay độ chính xác.