YFQ-42A của General Atomics bay thử lần đầu, vượt lên trong cuộc đua máy bay chiến đấu không người lái của Mỹ
YFQ-42A đã hoàn thành chuyến bay đầu tiên tại California, trở thành mẫu CCA đầu tiên cất cánh trong chương trình của Không quân Mỹ.
Chuyến bay đánh dấu bước tiến quan trọng của General Atomics trong gói Collaborative Combat Aircraft Increment 1, khi mẫu YFQ-42A Gambit tạm thời đi trước đối thủ trực tiếp là YFQ-44A Fury của Anduril, vốn chưa bay nhưng được doanh nghiệp cho biết sẽ sớm thử nghiệm. Cột mốc này xuất hiện trong bối cảnh Không quân Mỹ chuẩn bị bước vào giai đoạn chọn lọc tiếp theo trong năm tài khóa 2026, bắt đầu từ ngày 1/10, nhằm xác định hướng đi cho lô CCA đầu tiên. Trước đó, cơ quan này đã rút danh sách cạnh tranh xuống còn General Atomics và Anduril vào tháng 4 năm ngoái.
Không quân Mỹ cho biết chương trình CCA được thúc đẩy theo nhịp độ rất nhanh, với mục tiêu rút ngắn thời gian từ ý tưởng đến năng lực tác chiến thực tế. Theo kế hoạch hiện nay, lực lượng này đang triển khai một chiến dịch đánh giá nhiều lớp, bao gồm thử nghiệm phát triển do nhà thầu thực hiện, các đợt đánh giá độc lập tại căn cứ Edwards ở California và kiểm tra khai thác bởi Đơn vị Tác chiến Thử nghiệm tại căn cứ Nellis ở Nevada. General Atomics nói lõi tự hành của YFQ-42A đã được huấn luyện trong hơn 5 năm thông qua các chuyến bay thử trên nền tảng phản lực MQ-20 Avenger. Hãng cho rằng việc kết hợp một máy bay tàng hình không người lái thiên về không chiến với lõi tự hành dùng AI có thể tạo ưu thế rõ rệt cho lực lượng tác chiến tương lai.
Những thông tin đã công bố cho thấy các nguyên mẫu CCA của Không quân Mỹ phải đạt tầm hoạt động tối thiểu 700 hải lý. Mức này cao hơn tầm hoạt động khoảng 590 hải lý của tiêm kích F-22 Raptor và 670 hải lý của F-35A Lightning II. Cùng lúc, Không quân dự kiến đặt Đơn vị Sẵn sàng Máy bay cho CCA tại căn cứ Beale ở California để hỗ trợ triển khai nhanh khi cần. Song song với Increment 1, lực lượng này cũng cho biết muốn khởi động phát triển Increment 2 từ năm tới, cho thấy CCA đang được định hình như một cấu phần dài hạn trong đội hình tác chiến tương lai.
Việc YFQ-42A bay trước không đồng nghĩa General Atomics đã giành chiến thắng, nhưng nó giúp hãng có thêm lợi thế khi Không quân Mỹ tiến gần tới quyết định chọn mẫu. Áp lực hiện cũng tăng lên ở phía cơ quan mua sắm, khi Ủy ban Quân vụ Hạ viện muốn Không quân trình bày rõ kế hoạch sản xuất quy mô lớn cho Increment 1. Nếu chương trình giữ được tiến độ hiện tại, CCA có thể trở thành phép thử quan trọng cho cách Mỹ phát triển nhanh máy bay chiến đấu không người lái, với tác động trực tiếp tới cấu trúc lực lượng, ngân sách và học thuyết tác chiến trong những năm tới.