UAV Coyote dùng vũ khí điện từ đánh chặn bầy drone trong thử nghiệm của Lục quân Mỹ
Lục quân Mỹ vừa thử nghiệm thành công biến thể Coyote Block 3, một UAV đánh chặn có thể vô hiệu hóa nhiều drone bằng xung điện từ. Kết quả cho thấy hướng tiếp cận mới có thể giảm mạnh chi phí đối phó các đợt tấn công bầy đàn, thay vì phải dùng tên lửa hoặc đạn đánh chặn đắt đỏ cho từng mục tiêu.
Bài toán mà nhiều lực lượng phòng không đang đối mặt khá rõ ràng. Drone ngày càng rẻ, dễ triển khai số lượng lớn và có thể tấn công từ nhiều hướng cùng lúc. Trong khi đó, các biện pháp đánh chặn kiểu truyền thống thường theo logic “một phát, một mục tiêu”, vừa tốn kém vừa nhanh cạn cơ số đạn nếu gặp đòn bão hòa. Chính vì vậy, các chương trình chống UAV hiện nay không chỉ nhắm đến khả năng tiêu diệt mục tiêu, mà còn phải giải bài toán hiệu quả chi phí và duy trì hỏa lực trước các đợt tập kích kéo dài.
Cuộc thử nghiệm diễn ra tại thao trường Yuma Proving Ground ở Arizona, trong khuôn khổ hệ thống LIDS chuyên đối phó máy bay không người lái cỡ nhỏ, bay chậm và bay thấp. Kịch bản đặt ra là khoảng 10 drone tiếp cận từ nhiều hướng khác nhau để kiểm tra khả năng phát hiện và bám bắt của cảm biến radar băng tần Ku, đồng thời đánh giá khả năng của Coyote Block 3 trong việc khóa mục tiêu, ra quyết định và thực hiện đánh chặn dưới áp lực tấn công bão hòa. Điểm đáng chú ý là Block 3 không còn dùng đầu nổ như biến thể trước đó, mà chuyển sang mang vũ khí năng lượng, cho phép vô hiệu hóa mục tiêu mà không cần va chạm trực tiếp hay kích nổ.
Coyote là nền tảng đã được phát triển qua nhiều thế hệ. Phiên bản đầu tiên là UAV cánh bung, dùng động cơ điện và phục vụ trinh sát. Sang Block 2, thiết kế được nâng cấp với động cơ turbine phản lực và bốn cánh điều khiển, biến nó thành một dạng tên lửa đánh chặn drone bằng va chạm hoặc nổ phá mảnh. Với Block 3, Raytheon giữ lại khung thân và hiệu năng bay của Block 2 nhưng thay đầu đạn bằng hệ thống tác chiến điện từ. Loại vũ khí cụ thể chưa được công bố, song nhiều khả năng là vi sóng công suất cao hoặc một cấu hình tác chiến điện tử tiên tiến. Nếu là vi sóng công suất cao, hệ thống sẽ phát xung điện từ định hướng để làm hỏng mạch điện tử của mục tiêu gần như tức thì. Nếu là tác chiến điện tử, cơ chế có thể thiên về gây nhiễu hoặc làm rối tín hiệu điều khiển và dẫn đường, khiến drone mất khả năng hoạt động. Việc thu nhỏ loại vũ khí này để đặt trên một UAV cỡ nhỏ là bước tiến quan trọng, vì nó cho phép vũ khí tiếp cận mục tiêu ở khoảng cách gần hơn và tăng hiệu quả trước bầy drone phân tán. Theo thông tin công bố, Coyote Block 3 đủ khả năng đối phó các UAV thuộc nhóm 2 và nhóm 3, đồng thời có thể hoạt động như một nút trong mạng lưới chỉ huy kiểm soát phòng không tiền phương. Hệ thống cũng có thể kết nối với các UAV Coyote khác để tự chia mục tiêu và phối hợp cách đánh phù hợp mà không cần con người can thiệp liên tục.
Một điểm khác biệt lớn của Block 3 là khả năng thu hồi sau nhiệm vụ bằng lưới bắt, thay vì mất luôn khí tài sau mỗi lần đánh chặn. Điều đó biến chi phí cho mỗi lần tác chiến chủ yếu còn là nhiên liệu, điện năng và bảo dưỡng, thay vì phải thay mới cả một phương tiện mang cảm biến và hệ thống dẫn đường sau từng phát bắn. Trong bối cảnh các mối đe dọa UAV giá rẻ đang lan rộng từ chiến trường đến bảo vệ căn cứ và hạ tầng trọng yếu, mô hình đánh chặn có thể tái sử dụng như Coyote Block 3 mở ra một lựa chọn đáng chú ý: tăng độ sâu phòng thủ, kéo dài khả năng sẵn sàng chiến đấu và giảm áp lực tài chính khi phải đối phó các cuộc tập kích bằng bầy drone ngày càng tinh vi.