Thales và Viasat hoàn tất thử nghiệm kết nối cho bay BVLOS tại Anh
Thales, Viasat cùng các đối tác châu Âu vừa hoàn thành loạt bay thử tại Đại học Cranfield để kiểm tra kiến trúc kết nối đa liên kết cho máy bay không người lái bay ngoài tầm nhìn trực tiếp. Đây là một bước quan trọng trong nỗ lực đưa hoạt động BVLOS vào không phận dân dụng thông thường, nơi máy bay có người lái và không người lái sẽ phải cùng vận hành an toàn.
Chương trình thử nghiệm nằm trong khuôn khổ ESA Iris RPAS, sáng kiến của Cơ quan Vũ trụ châu Âu nhằm chứng minh rằng liên lạc vệ tinh, mạng mặt đất và radio băng C có thể phối hợp trong một hệ thống chỉ huy - điều khiển đủ tin cậy cho bay BVLOS. Thales đóng vai trò tích hợp hệ thống, Viasat cung cấp năng lực thông tin vệ tinh, TTP phát triển thiết bị đầu cuối satcom kích thước nhỏ theo thương hiệu Gotonomi cho mạng Velaris của Viasat, còn Dimetor cung cấp dữ liệu thời gian thực về chất lượng vùng phủ kết nối bằng nền tảng AirborneRF. Đại học Cranfield tổ chức các chuyến bay thử với máy bay hạng nhẹ Bulldog của Trung tâm Phòng thí nghiệm Bay Quốc gia.
Điểm đáng chú ý của dự án không nằm ở việc phô diễn một công nghệ đơn lẻ, mà ở cách xây dựng bộ dữ liệu phục vụ đánh giá an toàn và quản lý không phận. Các bên theo dõi cách nhiều đường truyền cùng hoạt động trong điều kiện bay thực tế, từ đó tạo ra bằng chứng cho cơ quan quản lý về độ ổn định và khả năng chuyển đổi giữa các liên kết khi môi trường vận hành thay đổi. Với các chuyến bay BVLOS, độ tin cậy của đường truyền chỉ huy - điều khiển được xem là yếu tố sống còn, nhất là khi tàu bay ra ngoài vùng phủ ổn định của mạng mặt đất.
Kết quả thử nghiệm cho thấy mô hình kết hợp giữa vệ tinh, di động và radio băng C có thể vận hành trong môi trường động, gần với kịch bản triển khai thương mại trong tương lai. Dimetor cho rằng tự động hóa bay không người lái chỉ an toàn khi hệ thống nắm được chính xác ở đâu có kết nối và chất lượng kết nối đó ra sao, cả với hạ tầng mặt đất lẫn hạ tầng phi mặt đất. Điều này đặc biệt quan trọng khi ngành công nghiệp tiến tới mở rộng các chuyến bay thường lệ, nơi máy bay không người lái phải duy trì liên lạc liên tục thay vì phụ thuộc vào một kênh duy nhất.
ESA Iris là một trong nhiều chương trình tại châu Âu đang tạo nền tảng dữ liệu và bằng chứng quy chuẩn để mở đường cho BVLOS quy mô lớn, và xa hơn là các dịch vụ di chuyển đô thị bằng đường không. Nếu mô hình kết nối đa liên kết tiếp tục được xác thực, nó có thể trở thành một mảnh ghép then chốt giúp nhà chức trách chấp nhận cho UAV hoạt động thường xuyên trong không phận không phân tách.